{"id":3431,"date":"2026-03-02T14:01:55","date_gmt":"2026-03-02T11:01:55","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/?p=3431"},"modified":"2026-03-04T14:43:23","modified_gmt":"2026-03-04T11:43:23","slug":"filistin-sistem-kadin-emegiyle-isliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/2026\/03\/02\/filistin-sistem-kadin-emegiyle-isliyor\/","title":{"rendered":"Filistin: Sistem kad\u0131n eme\u011fiyle i\u015fliyor"},"content":{"rendered":"\n<p>G\u00fcn ne ad\u0131 ne \u00fccreti olan bir i\u015fle ba\u015flar. G\u00fcne\u015f tam do\u011fmadan \u00f6nce i\u015fler \u00e7oktan ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r bile: elde kalan\u0131 saymak, neyin harcanabilece\u011fine karar vermek, neyin sonraya saklanmas\u0131 gerekti\u011fini belirlemek. Un bardakla de\u011fil, elle \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. Ya\u011f, \u015fi\u015fe bir hafta daha dayans\u0131n diye yava\u015f\u00e7a d\u00f6k\u00fcl\u00fcr. Bozukluklar masaya dizilir ve g\u00f6revler da\u011f\u0131t\u0131l\u0131r: Kira. Ula\u015f\u0131m. Ekmek. \u0130la\u00e7. Bir masraf kar\u015f\u0131lan\u0131r, di\u011feri ertelenir. Erteleme erken \u00f6\u011frenilen bir beceridir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu rutindeki hi\u00e7bir \u015fey tesad\u00fcfi de\u011fildir. Evin i\u00e7indeki her d\u00fczenleme, ev d\u0131\u015f\u0131nda al\u0131nm\u0131\u015f bir karara kar\u015f\u0131l\u0131k gelir. Bir yerde geciken maa\u015f, evde azalan bir \u00f6\u011f\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Ba\u015fka bir yerde kapanan bir yol, bir annenin parmaklar\u0131n\u0131 kesen po\u015fetlerle bir saat daha y\u00fcr\u00fcmesi anlam\u0131na gelir. Uzak bir ofiste a\u00e7\u0131klanan zam, geceleri hangi \u00e7ocu\u011fun ayakkab\u0131lar\u0131n\u0131n bir ay daha bekleyebilece\u011fine dair bir sohbete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. \u0130ktidar, eve ince bir hesap olarak s\u0131zar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bak\u0131m eme\u011fi, politikalar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 bo\u015fluklar\u0131 doldurur. Sistemler yetersiz kald\u0131\u011f\u0131nda, kad\u0131nlar g\u00f6revi \u00fcstlenir. Maa\u015flar az geldi\u011finde, kad\u0131nlar yetirir. Hizmetler kesildi\u011finde, yerini kad\u0131nlar doldurur. \u015eiddet uykuyu b\u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcnde, \u00e7ocuklar yine de dinlensin diye korkuyu hafifletirler. Bu emek s\u00fcreklidir ve politiktir; \u00f6yle tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de\u011fil, b\u00fct\u00fcn yap\u0131lar ona dayand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in. Bu emek olmaks\u0131z\u0131n okullar bo\u015fal\u0131r, i\u015fyerleri aksar, sokaklarda hayat durur. Ekonomiler birilerinin zarar\u0131 \u00fcstlenmesi sayesinde i\u015fler.<\/p>\n\n\n\n<p>Mek\u00e2n darald\u0131k\u00e7a emek yo\u011funla\u015f\u0131r. Daha az odada daha fazla insan&#8230; G\u00fcnd\u00fcz \u00fcst \u00fcste konan, gece serilen yataklar&#8230; Birka\u00e7 hayat\u0131 birden s\u0131\u011fd\u0131racak \u015fekilde d\u00fczenlenen dolaplar\u2026 Kapal\u0131 bir kap\u0131n\u0131n ard\u0131ndaki dakikalara indirgenen mahremiyet&#8230; Yine de yerler silinir, yemek haz\u0131rlan\u0131r, \u00e7ama\u015f\u0131rlar y\u0131kan\u0131r, \u00f6devler yapt\u0131r\u0131l\u0131r. Bask\u0131, \u00fcretimi art\u0131r\u0131r. Sistem, tam da ko\u015fullar k\u00f6t\u00fcle\u015fti\u011finde eme\u011fe daha fazla el koyar. T\u00fckenmi\u015flik bir yan etki de\u011fildir. Bu d\u00fczenin par\u00e7as\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u0131\u015far\u0131daki hareketlilik apayr\u0131 bir hesap gerektirir. Hangi yol a\u00e7\u0131k? Hangi g\u00fczerg\u00e2h izleniyor? Hangi kontrol noktas\u0131nda saatlerce beklemek zorunda kal\u0131nabilir? Evden \u00e7\u0131kmak acil durum planlar\u0131 yapmay\u0131 gerektirir. Geri d\u00f6nmek \u015fans i\u015fidir. Her g\u00f6rev belirsizlik bar\u0131nd\u0131r\u0131r; bu nedenle kad\u0131nlar, ba\u015fkalar\u0131 hava durumuna nas\u0131l haz\u0131rlan\u0131yorsa kesintilere kar\u015f\u0131 \u00f6yle haz\u0131rl\u0131k yapar. \u00c7antalara fazladan yiyecek, fazladan belge, fazladan sab\u0131r konur. Beden hi\u00e7 oturmadan kuyrukta beklemeyi, \u015fik\u00e2yet etmeden y\u00fck ta\u015f\u0131may\u0131, dinlenmeden tetikte kalmay\u0131 \u00f6\u011frenir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ocuklar her \u015feyi izler. Para konu\u015fuldu\u011funda seslerin nas\u0131l k\u0131s\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ederler. \u201cYar\u0131n\u201d hakk\u0131ndaki sorular yan\u0131tlanmadan \u00f6nceki duraksamay\u0131 fark ederler. En son kimin yedi\u011fini fark ederler. D\u00fcnyay\u0131 a\u00e7\u0131klamak anneli\u011fin bir par\u00e7as\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Yumu\u015fat\u0131lm\u0131\u015f a\u00e7\u0131klamalar de\u011fildir bunlar; ger\u00e7e\u011fin onlar\u0131 ezmeyece\u011fi ama onlara yalan da s\u00f6ylemeyece\u011fi \u015fekilde \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcp bi\u00e7ilen dosdo\u011fru a\u00e7\u0131klamalard\u0131r. Bu, mutfak masas\u0131nda her g\u00fcn, takdir g\u00f6rmeden y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir politik e\u011fitimdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Yetkililer verdikleri kararlar\u0131 ge\u00e7ici diye nitelendirir. Ge\u00e7ici kapanmalar, ge\u00e7ici k\u0131tl\u0131klar, ge\u00e7ici k\u0131s\u0131tlamalar&#8230; S\u00f6zc\u00fck, anlam\u0131n\u0131 yitirene kadar tekrarlan\u0131r. Hayat\u0131 bunun etraf\u0131nda d\u00fczenleyen kad\u0131nlar i\u00e7in bu gidi\u015fat\u0131n hi\u00e7bir ge\u00e7ici yan\u0131 yoktur. Yemekleri, programlar\u0131, b\u00fct\u00e7eleri, g\u00fczerg\u00e2hlar\u0131 ve uykuyu buna g\u00f6re yeniden d\u00fczenlerler. Kendilerini yeniden d\u00fczenlerler. \u0130stikrar verili de\u011fildir; s\u00f6zle\u015fmesiz ve g\u00fcvencesiz bir emekle \u00f6zel olarak \u00fcretilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayn\u0131 yap\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131n \u00f6tesinde de i\u015fler. Bu yap\u0131 bir yerde i\u015fgal olarak g\u00f6r\u00fcn\u00fcr; ba\u015fka bir yerde bor\u00e7 olarak. Bir ba\u015fka yerde kemer s\u0131kma olarak. Hepsinde sonu\u00e7 ayn\u0131d\u0131r: Kamusal sistemler geri \u00e7ekilir, \u00f6zel alanda harcanan emek geni\u015fler. Kad\u0131nlar, ekonomilerin ve devletlerin tamponu haline gelir. D\u00fc\u015feni tutarlar ki geri kalan her \u015fey ayakta kals\u0131n. Bu d\u00fczen tepedekiler i\u00e7in k\u00e2rl\u0131, a\u015fa\u011f\u0131dakiler i\u00e7in t\u00fcketicidir. \u0130\u015fte bu y\u00fczden s\u00fcrer.<\/p>\n\n\n\n<p>Do\u011frudan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda yorgunluk kendini belli eder. Durmadan hareket eden ellerde, dinlenmesi gereken zamandan \u00e7ok sonra bile ayakta kalmaya devam eden omurgada, odadaki her nesnenin kalan faydas\u0131n\u0131 \u00f6l\u00e7en g\u00f6zlerdedir. Orada \u00f6fke de vard\u0131r; g\u00f6steri\u015fli, g\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc bir \u00f6fke de\u011fil, istikrarl\u0131 ve bilin\u00e7li bir \u00f6fke. Bask\u0131n\u0131n tam olarak neyden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilen bir \u00f6fke; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu \u00f6fke onu her g\u00fcn fi\u015flerde, g\u00fczerg\u00e2hlarda, pay edilmi\u015f porsiyonlarda takip eder.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu bilgi, ya\u015fam\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme eme\u011finin \u00fcretti\u011fi politik bir berrakl\u0131kt\u0131r. Kad\u0131nlar hangi i\u015fverenin maa\u015flar\u0131 ilk kesen, hangi ofisin talepleri reddeden, hangi esnaf\u0131n fiyatlar\u0131 bir gecede art\u0131ran, hangi yetkilinin izinleri geciktiren oldu\u011funu bilir. Bilirler \u00e7\u00fcnk\u00fc an\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131k vermek zorundad\u0131rlar. Onlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlemeleri teoriden de\u011fil, sonu\u00e7lardan in\u015fa edilmi\u015ftir. Kesindir. Hayat zorla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda kimin bundan yararland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve zorla\u015fan hayat\u0131 telafi etmesi beklenenin kim oldu\u011funu ortaya koyar.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0131kl\u0131kla dayan\u0131kl\u0131l\u0131k olarak \u00f6v\u00fclen \u015fey asl\u0131nda kendisini ayakta tutanlar\u0131 yaralayan sistemleri s\u00fcrd\u00fcren \u00fccretsiz emektir. \u00d6vg\u00fc hi\u00e7bir \u015feye mal olmaz. Eme\u011fin bedeli ise her \u015feydir: zaman, sa\u011fl\u0131k, dikkat ve y\u0131llar. Yap\u0131, konu\u015fulmayan bu de\u011fi\u015f toku\u015fa dayan\u0131r. Bir kez ad\u0131 kondu\u011funda g\u00f6r\u00fcnmez i\u015f de\u011fildir art\u0131k. Bu bir el koymad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131nlar notlar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131nda kal\u0131plar belirginle\u015fir. Kaynaklar\u0131n\u0131 birle\u015ftirdiklerinde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k azal\u0131r. Zaman\u0131, mek\u00e2n\u0131 ve paray\u0131 birlikte koordine ettiklerinde y\u00fck yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bedenlerden kolektif kapasiteye kayar. Bask\u0131 alt\u0131nda haneleri hayatta tutmak i\u00e7in kullan\u0131lan ayn\u0131 beceriler -planlama, pay etme, \u00f6ng\u00f6rme, m\u00fczakere- saklanmak yerine payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6rg\u00fctl\u00fc direni\u015fin ara\u00e7lar\u0131 haline gelir. Hayat, kad\u0131nlar\u0131n k\u0131s\u0131tl\u0131 imk\u00e2nlarla ve hi\u00e7bir kurumsal destek olmadan koca d\u00fcnyay\u0131 bir arada tutabildi\u011fini zaten kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu ger\u00e7ek stratejik \u00f6neme sahiptir. Kad\u0131n eme\u011fi sayesinde ayakta kalan sistem, o emek bir di\u011ferinden yal\u0131t\u0131k olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p birlikte hareket etmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda sars\u0131labilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fcn ne ad\u0131 ne \u00fccreti olan bir i\u015fle ba\u015flar. G\u00fcne\u015f tam do\u011fmadan \u00f6nce i\u015fler \u00e7oktan ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r bile: elde kalan\u0131 saymak, neyin harcanabilece\u011fine karar vermek, neyin sonraya saklanmas\u0131 gerekti\u011fini belirlemek. Un bardakla de\u011fil, elle \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. Ya\u011f, \u015fi\u015fe bir hafta daha dayans\u0131n diye yava\u015f\u00e7a d\u00f6k\u00fcl\u00fcr. Bozukluklar masaya dizilir ve g\u00f6revler da\u011f\u0131t\u0131l\u0131r: Kira. Ula\u015f\u0131m. Ekmek. \u0130la\u00e7. Bir masraf [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":3438,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46,126],"tags":[187,392,106],"class_list":["post-3431","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-beynelmilel","category-politika","tag-filistin","tag-gorunmeyen-emek","tag-kadin-emegi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3431","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3431"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3431\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3439,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3431\/revisions\/3439"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3438"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3431"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3431"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindayanismasi.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3431"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}